DIN 975 a DIN 976 — pręt gwintowany: która norma obowiązuje

W handlu i w katalogu oba numery opisują ten sam wyrób: pręt z gwintem metrycznym na całej długości, bez łba. DIN 975 figuruje w rejestrze DIN z dopiskiem „nie do nowych konstrukcji”, a jej zakres przejęła DIN 976-1. Nowa dokumentacja powinna więc powoływać DIN 976-1.

Sam numer normy nie mówi jednak, jaki to pręt. O nośności i trwałości decyduje klasa albo materiał: 4.8 i 8.8 to pod tym samym numerem dwa zupełnie różne pręty. Do tego dochodzą gwint, długość i forma końców — to trzeba podać w zamówieniu.

DIN 976-1 obejmuje zarówno krótkie trzpienie, od kilku milimetrów długości, jak i pręty metrowe. Dlatego w katalogu ta sama norma stoi przy prętach 1000 i 2000 mm i przy trzpieniach M6 i M8 o długości 25–120 mm.

Gwint. Tolerancja 6g dla klas od 8.8 wzwyż, 8g dla klas niższych — 4.8, 5.6 i 5.8. W wydaniu z 2002 roku wszystkie klasy miały 6g. Norma zastrzega też, że nie można zakładać pełnej zgodności gwintu ze sprawdzianem na długości wkręcania większej niż normalna (grupa N wg ISO 965-1).

Długość. Dla trzech długości prętów norma podaje granice: 1000 mm — 995,5–1004,5 mm, 2000 mm — 1992,5–2007,5 mm, 3000 mm — 2989,5–3010,5 mm. Długości od 500 do 1000 mm stopniuje się co 20 mm. Granice dla 50–200 mm, zaokrąglone do 0,1 mm, są na karcie normy DIN 976.

Forma końców. Forma A ma koniec bez fazki, taki jak po walcowaniu gwintu (RL wg ISO 4753), forma B — koniec sfazowany (CH). Prostoliniowość od wydania 2016 odpowiada klasie dokładności C wg ISO 4759-1; wcześniej obowiązywała klasa A.

• DIN 975 (1970, 1986) — osobna norma prętów gwintowanych, w rejestrze DIN z dopiskiem „nie do nowych konstrukcji”. Dziś wycofana; DIN 976-1:2016 wymienia ją wśród swoich wcześniejszych wydań.
• DIN 976 (1970, 1986) → DIN 976-1 (1995) — norma trzpieni gwintowanych wydawana odtąd w częściach: część 1 to gwint metryczny, część 2 — gwint MFS.
• DIN 976-1:2002 — formy A i B dla wszystkich długości, nowe klasy 5.6 i 12.9, A2-50 i A4-50 zastąpione przez A2-70 i A4-70, klasy nierdzewne tylko do średnicy 24 mm, powłoki płatkowe i znakowanie kolorem; klasa 4.8 bez obowiązku znakowania.
• DIN 976-1:2016 — tolerancja gwintu 8g zamiast 6g dla klas poniżej 8.8, prostoliniowość w klasie C zamiast A, symbol długości lt zamiast l.

Pręty stalowe od M5 znakuje się klasą na czole, czyli na płaskim końcu. Klasa 4.8 nie musi być znakowana. Pręty nierdzewne A2-70 i A4-70 od M5 znakuje się gatunkiem stali: A2 albo A4. Zamiast znaku norma dopuszcza kolor na jednym końcu pręta:

Klasa w zamówieniu. „Pręt DIN 975 M12” to niepełne zamówienie: brakuje klasy. Pręt 4.8 i pręt 8.8 mają ten sam gwint, ale inną nośność — o tym, ile przeniosą, piszemy w poradniku Pręt gwintowany — wytrzymałość.

Duże średnice. Dla prętów stalowych grubszych niż M39 i nierdzewnych grubszych niż M24 norma nie przypisuje klas — ustala je dostawca z odbiorcą. W katalogu są pręty 8.8 do M64 i A2-70 do M36.

Nakrętka. Klasa nakrętki ma być co najmniej równa pierwszej liczbie klasy pręta: 8 do 8.8, 10 do 10.9 — zob. Klasy wytrzymałości. Dwa pręty łączy się nakrętką łączącą, np. DIN 6334.

W katalogu pręty gwintowane są opisane normą DIN 976: o długości 1 i 2 m, w klasach 4.8, 8.8, 10.9 i 12.9, nierdzewne A2-70 i A4-70 oraz mosiężne, z gwintem zwykłym, drobnozwojnym i lewym. Numer DIN 975 pojawia się w nazwach części produktów.

Gwint drobnozwojny zapisuje się ze skokiem, np. M12 × 1,5. Pręt nierdzewny — z klasą, nie tylko gatunkiem: A4-70, nie samo „A4”.

• Karta normy DIN 976 — tolerancje długości 50–200 mm i wykonania w ofercie.
• Pręt gwintowany — wytrzymałość — nośność prętów M10, M12 i większych, 4.8 czy 8.8.
• Klasy wytrzymałości — co znaczą liczby 4.8, 8.8 i 10.9.
• Gwint metryczny — skoki gwintu zwykłego i drobnozwojnego.
• W katalogu: pręty gwintowane · nakrętki łączące DIN 6334.

• DIN 976-1, wydania 2016 i 2002: tekst normy — zakres, klasy, tolerancje, długości, formy, znakowanie, oznaczenie i listy zmian.
• Status DIN 975 i DIN 976-1: rejestry DIN Media i DIN.
• Tolerancje długości 50–200 mm: karta normy DIN 976 w tym serwisie (dane z katalogu producenta).