DIN 912 a ISO 4762 — czy to ta sama śruba imbusowa?

W każdej średnicy, którą obejmują obie normy, łeb ma tę samą średnicę dk i wysokość k, a gniazdo ten sam rozmiar s. Śrubę DIN 912 M8 i ISO 4762 M8 wkręca się tym samym kluczem 6 mm i chowa w tym samym pogłębieniu. Zamówienie „DIN 912” i zamówienie „ISO 4762” prowadzą do tej samej śruby.

Wyjątki są dwa. Średnice M18, M22, M27 i M33 istnieją tylko w DIN 912 — ISO 4762 ich nie obejmuje. Gwint drobnozwojny też nie należy do ISO 4762: ma własną normę, ISO 12474.

Ta para nie ma tabeli różnic, bo wymiary łba i gniazda są zgodne. Zamiast niej zestawienie, po które przychodzi się najczęściej: jaki łeb i jaki imbus ma śruba danej średnicy. W wierszach M18, M22, M27 i M33 podajemy wymiary DIN 912.

Z tabeli wynikają trzy proste reguły. Wysokość łba równa się średnicy gwintu: M8 ma łeb 8 mm, M20 — 20 mm. W średnicach ISO od M12 do M36 średnica łba to dokładnie półtorej średnicy gwintu. A gniazdo nie rośnie z każdą średnicą: klucz 14 pasuje do M16 i M18, 17 — do M20 i M22, 19 — do M24 i M27.

Zmiany nie dotknęły wymiarów nominalnych łba i gniazda. Dotyczą czterech rzeczy:

• Gwint drobnozwojny przeszedł do osobnej normy, ISO 12474 — w katalogu jako śruby imbusowe ISO 12474. ISO 4762 obejmuje tylko gwint zwykły.
• Średnice M18, M22, M27 i M33 nie weszły do ISO 4762. Szereg ISO idzie M16 → M20 → M24 → M30 → M36, więc śruby M18 i M22 nadal zamawia się wg DIN 912.
• Tolerancja rozmiaru gniazda została zmieniona. Nominalny rozmiar klucza pozostał ten sam.
• Stal nierdzewna: obok A2 i A4 norma ISO dopuszcza też A3 i A5 — do M24 w klasie 70, powyżej M24 do M39 w klasie 50 (wg karty normy).

Dla stali węglowej karta ISO 4762 podaje klasy 8.8, 10.9 i 12.9 od M3 do M39; powyżej M39 — wg uzgodnienia. Klasa 12.9 ma dwa ostrzejsze wymagania: tolerancję gwintu 5g6g zamiast 6g i ograniczenie nieciągłości powierzchni wg ISO 6157-3 zamiast ISO 6157-1.

Katalog prowadzi ISO 4762 w dwóch wykonaniach: z gwintem na całej długości i z gwintem częściowym. W tym drugim norma podaje długość gwintu b — kolumna b min w tabeli wyżej: M8 ma co najmniej 28 mm gwintu, M12 — 36 mm, M16 — 44 mm. Reszta trzpienia pod łbem jest gładka.

Obok ISO 4762 katalog ma dwie śruby imbusowe z niższym łbem: DIN 7984 i DIN 6912. Żadna nie ma odpowiednika ISO. Średnica łba jest ta sama, różni się wysokość, a w DIN 7984 także gniazdo.

Do pełnego zamówienia potrzebne są jeszcze trzy informacje: klasa (8.8, 10.9 albo 12.9 — zob. Klasy wytrzymałości), gwint pełny czy częściowy i powłoka. Gwint drobnozwojny zamawia się wg ISO 12474, z podanym skokiem. Do gniazda pasuje klucz trzpieniowy o tym samym rozmiarze s — karta ISO 2936, w katalogu: klucze imbusowe.

• DIN 7991 a ISO 10642 — śruba z gniazdem sześciokątnym i łbem stożkowym.
• DIN 933 a ISO 4017 — śruba z łbem sześciokątnym, w której klucz zmienił się w czterech średnicach.
• Normy DIN i ISO — tabela odpowiedników dla norm z katalogu.
• Karty norm: ISO 4762 · DIN 7984 · DIN 6912 · ISO 2936 (klucz trzpieniowy).

• Wymiary i warunki techniczne ISO 4762, DIN 7984 i DIN 6912: karty norm w tym serwisie (dane z katalogu producenta).
• Szereg średnic ISO 4762:2004 i wymiary DIN 912: tablice wymiarów norm publikowane przez producentów elementów złącznych.
• Zmiany DIN 912 → ISO 4762 i ISO 12474: noty producentów i dystrybutorów elementów złącznych o zmianie norm.