Poradniki · BHP · EN 166 · Bezbarwne · 16.10.2026
Okulary ochronne EN 166: jak czytać oznaczenia na oprawie i szybie
EN 166 zapisuje właściwości ochrony oczu w dwóch ciągach znaków. Na szybie: kod filtra, znak producenta, klasa optyczna, odporność mechaniczna i symbole dodatkowe. Na oprawie: znak producenta, numer normy, zakres zastosowania i odporność mechaniczna. Okulary wg EN 166 w katalogu mają klasę optyczną 1 i odporność F — chronią przed odpryskami o niskiej energii, nie przed cieczami ani pyłem.
Opracowanie: specjaliści Świata Śrub
Oznaczenie na szybie i na oprawie
kolejność wg EN 166
Kolejność znaków jest stała, ale nie każdy znak musi wystąpić: kod filtra ma tylko szyba filtrująca, a K i N — tylko szyba, którą tak zbadano. Na szybie (w normie: okularze) czyta się od lewej:
- kod filtra
- rodzaj filtra i stopień zaciemnienia rozdzielone łącznikiem, np. 2C-1,2; szyba bez filtra go nie ma
- znak producenta
- litera lub logo; na okularach z katalogu — H
- 1 · 2 · 3
- klasa optyczna: 1 — do pracy ciągłej (moc optyczna szyby w granicach ±0,06 dioptrii), 2 — do pracy okresowej (±0,12 dioptrii), 3 — do krótkiego użycia
- S · F · B · A
- odporność mechaniczna; T dopisane po literze — także w skrajnych temperaturach
- 9
- stopiony metal i gorące ciała stałe — jeśli dotyczy, także na szybie
- K · N
- odporność na uszkodzenie powierzchni drobnymi cząstkami · na zaparowanie
Oznaczenie szyby wg EN 166:2001
Na oprawie: znak producenta, numer normy EN 166 (czasem skrócony do 166), cyfry zakresu zastosowania i odporność mechaniczna. Jeśli symbol uderzenia na oprawie i na szybie się różni, całe okulary mają niższy z dwóch.
Odporność na uderzenie: S, F, B, A i T
EN 166
| Symbol | Badanie | Może wystąpić na |
|---|---|---|
| S | zwiększona wytrzymałość: kulka stalowa 22 mm, ok. 5,1 m/s | szybach |
| F | cząstka o niskiej energii, 45 m/s | okularach, goglach, osłonach twarzy |
| B | cząstka o średniej energii, 120 m/s | goglach i osłonach twarzy |
| A | cząstka o wysokiej energii, 190 m/s | osłonach twarzy |
| T | dopisane do F, B lub A: ta sama próba także w −5 °C i +55 °C | jak litera, przy której stoi |
Okulary i gogle wg EN 166 w katalogu mają F: ochronę przed odpryskami o niskiej energii, jakie powstają przy szlifowaniu, wierceniu czy cięciu. Gogli i osłon twarzy z B lub A w ofercie nie ma.
Wskazanie inżynierskie
dobór litery do pracy — praktyka, nie wymóg normy
Gdy odpryski mogą mieć większą energię — przy skuwaniu czy kuciu — okulary z F to za mało. Wybiera się gogle z B albo osłonę twarzy z B lub A; którą literę, rozstrzyga ocena ryzyka na stanowisku.
Zakres zastosowania: 3, 4, 5, 8, 9
cyfry na oprawie
- 3
- krople cieczy (gogle) · bryzgi cieczy (osłony twarzy)
- 4
- duży pył, cząstki powyżej 5 µm
- 5
- gazy i drobny pył, cząstki poniżej 5 µm
- 8
- łuk elektryczny zwarcia
- 9
- stopiony metal i gorące ciała stałe — gogle i osłony twarzy; symbol na oprawie i na szybie, razem z F, B lub A
Zakres zastosowania wg EN 166
Okulary z zausznikami nie mają symboli 3, 4, 5 ani 9 — tych właściwości nie bada się dla okularów, bo przed takimi zagrożeniami okulary nie chronią. Do bryzgów chemikaliów, pyłu i gazów potrzebne są gogle z odpowiednią cyfrą na oprawie. Gogle bez tych cyfr chronią przed odpryskami, ale nie są goglami przeciwpyłowymi ani przeciwchemicznymi — tak jest w przypadku gogli Messeken, których oprawa ma oznaczenie H 166 F.
Filtry: co znaczy 2C-1,2 i 5-3,1
kod filtra · stopień zaciemnienia
Szyba filtrująca ma przed znakiem producenta numer skali: kod rodzaju filtra i stopień zaciemnienia, rozdzielone łącznikiem. Im wyższy stopień, tym ciemniejszy filtr; 1,2 to stopień najjaśniejszy — szyba bezbarwna albo żółta.
| Kod | Filtr | Norma |
|---|---|---|
| 2 | nadfiolet (UV) | EN 170 |
| 2C lub 3 | nadfiolet, z dobrym rozpoznawaniem barw | EN 170 |
| 4 | podczerwień (IR) | EN 171 |
| 5 | przeciwsłoneczny | EN 172 |
| 6 | przeciwsłoneczny z wymaganiem dla podczerwieni | EN 172 |
| bez kodu | spawalniczy — sam stopień zaciemnienia | EN 169 |
Na okularach z katalogu: 2C-1,2 to filtr UV z dobrym rozpoznawaniem barw w najjaśniejszym stopniu, np. na okularach Augam. 5-3,1 na okularach Mainz przyciemnianych to filtr przeciwsłoneczny do pracy na zewnątrz — nie filtr spawalniczy. Opis tych okularów wprost wyklucza spawanie: do niego potrzebna jest osłona z filtrem spawalniczym wg EN 169.
Przykład z katalogu znak po znaku
okulary Bomst
znak producenta
numer normy
brak 3, 4, 5, 9 — okulary z zausznikami ich nie mają
cząstka o niskiej energii, także w −5 °C i +55 °C
45 m/s
UV z dobrym rozpoznawaniem barw, szyba bezbarwna
ten sam znak co na oprawie
do pracy przez całą zmianę
±0,06 dioptrii
zgodne z oprawą, więc całe okulary mają FT
brak w oznaczeniu: powłoki z opisu nie są deklarowane wg EN 166
EN 166 a nowa norma EN ISO 16321-1
od 11 listopada 2025
Od 11 listopada 2025 r. nowe okulary i gogle ochronne certyfikuje się wg EN ISO 16321-1, która zastąpiła EN 166:2001. Certyfikaty wydane wg EN 166 zachowują ważność do daty wygaśnięcia, najwyżej pięć lat — oba systemy oznaczeń będą więc przez kilka lat w użyciu równolegle.
Nowa norma ma inne litery i inne prędkości próby uderzenia: C — 45 m/s, D — 80 m/s, E — 120 m/s (w EN 166: F — 45, B — 120, A — 190 m/s), a do tego próbę uderzenia dużą masą, oznaczaną HM. Litery z dwóch norm nie przekładają się jedna na drugą. W katalogu wg nowej normy oznaczono okulary Zirlau — ich oznaczenie zawiera m.in. CT i HMT. Czytaj je według instrukcji producenta, nie według tabel EN 166.
Okulary ochronne są w katalogu w dziale ochrona oczu i twarzy, a kolejne modele, w tym okulary ochronne z korekcją od +1,5 do +3,0 dioptrii, w dziale artykuły ochronne.
Z katalogu
produkty, o których mowa w artykule · ceny brutto
- 1 wariantVENEDIG okulary ochronne bezbarwne uniod 7,91 złbrutto/szt
- 1 wariantLOTZEN okulary ochronne bezbarwne/zielone uniod 26,99 złbrutto/szt
- 1 wariantSAUER okulary ochronne bezbarwne/niebieskie uni od 11,99 złbrutto/szt
- 1 wariantLOTZEN okulary ochronne bezbarwne/niebieskie uniod 26,99 złbrutto/szt
- 1 wariantBOMST okulary ochronne bezbarwne uni od 11,50 złbrutto/szt
Czytaj dalej
Poradniki · 36 artykułów- Klasy7 minKlasy wytrzymałości śrub i nakrętek: 4.6, 5.6, 8.8, 10.9, 12.9
- Śruby10 minRodzaje śrub: łby, napędy, gwint i przeznaczenie
- Śruby8 minŚruby imbusowe: rodzaje łbów i normy

